Aktywne poznawanie przez dzieci przyrody w ogrodzie przedszkolnym

Aktywne poznawanie przez dzieci przyrody w ogrodzie przedszkolnym

Świat przyrody jest interesującym obiektem poznania dla dzieci w wieku przedszkolnym. Wiadomości z przyrody najbardziej odpowiadają sposobowi myślenia dziecka, „dlatego właśnie obserwacje natury są u dzieci potrzebą naturalna, a bliski kontakt z nią ciągłym dążeniem dzieci”.

1. ROLA NAUCZYCIELA W ROZWIJANIU AKTYWNOŚCI PRZYRODNICZEJ DZIECI

Dzieci odczuwają potrzebę bezpośredniego kontaktu z obiektami przyrodniczymi, oddziaływania na nie w sposób zabawowo-eksperymentalny.

Do spontanicznych przejawów zainteresowań dzieci obiektami przyrodniczymi w ogrodzie przedszkolnym nauczyciel powinien przywiązywać duże znaczenie. Świadczą one o dojrzałości przedszkolaków, o gotowości podejmowania i rozwiązywania przez nie zadań o charakterze poznawczym. Gdy dzieci zwrócą uwagę na dany obiekt, obserwują go, nauczyciel powinien czynnie włączyć się do tych sytuacji. Czasem wyjaśnić niezrozumiałe dla nich zjawiska, czasem uzupełniać wiadomości lub pokierować obserwacją.

Zadaniem nauczyciela jest również rozbudzanie ciekawości dzieci otoczeniem przyrodniczym. On to, bowiem pobudza dzieci do aktywności, uczy obserwować wybrane obiekty przyrodnicze, celowo organizuje sytuacje, w czasie, których motywuje do myślenia, kieruje jego przebiegiem.

Nauczyciel powinien również zdawać sobie sprawę, że jego zachowanie stanowi dla przedszkolaków wzorzec, w tym także w stosunku do przyrody. Jeśli będzie przejawiał zainteresowanie przyrodnicze, np. będzie uprawiał i pielęgnował oraz obserwował rośliny w ogrodzie, oglądał atlasy przyrodnicze, wówczas i dzieci będą naśladowały jego postępowanie. Niektóre przedszkolaki mogą uczestniczyć w tych czynnościach tylko po to, aby przypodobać się nauczycielowi, znaleźć u niego uznanie. Po pewnym czasie i te dzieci wykażą zainteresowania przyrodnicze.

2. ZNACZENIE ROŚLIN W OGRODZIE PRZEDSZKOLNYM W KSZTAŁTOWANIU AKTYWNOŚCI POZNAWCZEJ DZIECI
   
Ogród przedszkolny to najbliższe dzieciom środowisko przyrodnicze. Spełnia ono wiele funkcji, w tym głównie rekreacyjną, estetyczną i poznawczą. Jest to również miejsce pracy dzieci.

Piękne otoczenie ogrodu, z kwitnącymi od wczesnej wiosny do późnej jesieni roślinami, pobudza do różnorodnych zabaw o tematyce przyrodniczej. Dzieci wykorzystują również naturalne tworzywo przyrodnicze, jak suche gałązki, liście, szyszki, patyczki. Budują z tego materiału np. ogródki, domy dla ptaszków, ludziki, podobizny zwierząt.

Czasem należy dostarczyć dzieciom materiału do zabaw. Mogą to być opaski na głowę z obrazkami zwierząt i roślin, kreda do rysowania na chodniku, papier rysunkowy. Dzieci, bowiem chcą swoje przeżycia związane z poznawaniem przyrody odtworzyć w zabawie lub w twórczości artystycznej. Liczba zabaw i rysunków o tematyce przyrodniczej jest uzależniona od wyposażenia ogrodu w rośliny, ponieważ dzieci odczuwają piękno otoczenia przyrodniczego, a w szczególności kwiatów. Pobudzają one ich wyobraźnię, wpływająca dobre samopoczucie.

W ogrodzie starsze dzieci również pracują. Młodsze zaś obserwują czynności starszaków, czasem im pomagają. Praca ich dotyczy głównie pielęgnacji roślin i prac porządkowych. Uprawiając rośliny dzieci zapoznają się z ich rozwojem, budową, sposobem pielęgnacji. Uczą się również współpracy w grupie i odpowiedzialności.

Prace porządkowe obejmują głównie udział dzieci w utrzymaniu ogrodu, narzędzi i przyrządów ogrodniczych w czystości, zabezpieczeniu roślin przed mrozem. Nauczyciel prowadzi również, jak wspomniano wcześniej, planowe obserwacje roślin. Dlatego ważną rolę odgrywa uprawa odpowiednich roślin w ogrodzie. Powinny występować w nim przedstawiciele wszystkich grup roślin: drzewa liściaste i iglaste, krzewy, rośliny zielne i ozdobne.

Wybór roślin zielnych i ozdobnych do ogrodu może stanowić problem dla nauczyciela. Jest ich, bowiem bardzo dużo. W wyborze należy uwzględnić zarówno ich znaczenie estetyczne, jak i warunki, jakie można im zapewnić, aby prawidłowo rozwijały się.

Warto założyć w ogrodzie przedszkolnym rabaty kwiatowe lub skalniaki. Do ich urządzania można włączyć rodziców, którzy mogliby dostarczyć nasion wybranych roślin, cebulek, kłączy lub udzielić porad. Efekt pracy związany z uprawą roślin, a szczególnie zainteresowanie dzieci, wynagrodzą włożony w to trud.

Autor: Beata Andrzejewska        

Pliki do pobrania

Skomentuj

Bądź pierwszym, który skomentuje ten wpis!

Tagi