Autyzm u dzieci

Autyzm u dzieci
Drukuj Skomentuj

Autyzm jest zaburzeniem rozwoju mózgu, charakteryzującym się upośledzeniem relacji społecznych. Autyzm jest trwały, ale wczesne rozpoznanie, dobrze postawiona diagnoza i niezbędna terapia mogą zapewnić dziecku autystycznemu dobre warunki rozwoju.


Czym jest autyzm?

 

Autyzm określany jest jako całościowe zaburzenie rozwoju okresu wczesnodziecięcego, objawiające się upośledzeniem w interakcji społecznej, deficytami w komunikacji np. opóźnienie w rozwoju mowy lub jej brak, ograniczonymi albo uporczywymi zachowaniami i zainteresowaniami, dotyczącymi zwłaszcza obiektów w najbliższym otoczeniu. Ze względu na zakres symptomów, ten stan nazywany jest zaburzeniem ze spektrum autyzmu (ASD). Coraz częściej zauważa się, że może być ono uwarunkowane genetycznie innym wzorcem funkcjonowania mózgu. Dotyczy to przede wszystkim kontaktów społecznych, umiejętności komunikacyjnych i sztywnego przywiązania do pewnych schematów. Pierwsze objawy pokazują się przed ukończeniem 3. roku życia, a mogą być obecne już w okresie niemowlęcym. Dokładna przyczyna zaburzenia nie jest znana, ale wiele z istniejących teorii wiąże jej etiologię z wczesnymi uszkodzeniami neuropoznawczymi w mózgu. Autyzm jest zaburzeniem wieloczynnikowym, które jest wynikiem interakcji pomiędzy genami i środowiskiem. Czynniki środowiskowe, określane jako całe spektrum wpływów poza genetycznych, mają wpływ na zdrowie człowieka jeszcze przed zapłodnieniem, jak i przez całe życie, zarówno prenatalne jak i postnatalne. Wśród innych zaburzeń mieszczących się w ramach autyzmu (ASD), możemy wymienić:

 

 

  • zespół Aspergera
  • mutyzm wybiórczy
  • dziecięce zaburzenia dezintegracyjne (zespół Hellera);
  • całościowe zaburzenia rozwojowe.

 

U niektórych dzieci z autyzmem objawy mogą ujawniać od urodzenia, podczas gdy inne mogą rozwijać się w miarę dorastania. Autyzm ma także związek z innymi schorzeniami, takimi jak padaczka i zespół stwardnienia guzowatego.

 

 

Autyzm u dzieci

 

Autyzm to jedno z zaburzeń rozwojowych u dzieci, ale nie dotyczy jedynie dzieci. Zaburzenie można rozpoznać również u dorosłych. Częściej występuje u chłopców, ale objawy silniejsze są u dziewczynek. Z autyzmu nie można się wyleczyć, ale im szybciej postawiona zostanie diagnoza, tym dziecko ma lepsze szanse na rozwój. Odpowiednia terapia może zapewnić autystycznemu dziecku odpowiednie warunki rozwoju. Niezwykle ważna jest też odpowiednia opieka. Zastosowanie terapii w ciągu pierwszych 3 lat życia pozwoli odnieść najlepsze wyniki. Istotne są odpowiednio dobrane, zindywidualizowane programy terapeutyczne. Ich celem jest przystosowanie dziecka do samodzielnego funkcjonowania. Istnieje wiele rodzajów terapii, jednak za korzystne są uważane terapie behawioralne. Niestety autyzm u niemowlaków nie wywołuje oczywistych i łatwych do uchwycenia objawów, co skutkuje tym, że diagnoza często stawiana jest zbyt późno (najczęściej dopiero w przedszkolu lub szkole).

 

 

Sprawdź również: Choroba bostońska u dzieci



Autyzm - rodzaje

 

Odmiany autyzmu rozróżnia się ze względu na objawy, możliwości funkcjonowania oraz przystosowanie się do życia w społeczeństwie, a także na występowanie upośledzenia umysłowego. Wymienia się dwa główne rodzaje autyzmu: dziecięcy i atypowy. Do szerokiego spektrum autyzmu, zgodnie z ICD-10, czyli Międzynarodową Statystyczną Kwalifikacją Chorób i Problemów Zdrowotnych, zalicza się też: zespół Retta, inne dziecięce zaburzenia dezintegracyjne, zaburzenie hiperkinetyczne z towarzyszącym upośledzeniem umysłowym i ruchami stereotypowymi, zespół Aspergera, inne całościowe zaburzenia rozwojowe oraz całościowe zaburzenia rozwojowe, nieokreślone. Autyzm dziecięcy, nazywany czasami zespołem Kannera lub autyzmem wczesnodziecięcym jest pierwszą formą zaburzenia. Natomiast autyzm atypowy z reguły występuje później, po 3. roku życia. Do tego czasu dziecko rozwija się tak, jak inne.

 

 

Autyzm - przyczyny

 

Autyzm jest zaburzeniem, które dotyka wielu płaszczyzn, ale jego dokładne przyczyny nie zostały do końca poznane. Zakłada się, że na jego rozwój wpływ ma wiele zmiennych. Należy zauważyć, że autyzm nie jest chorobą psychiczną. Przyczyną występowania autyzmu są błędy w rozwoju neurologicznym, czyli nieprawidłowości w kształtowaniu się ośrodkowego układu nerwowym, rozpoczynające się w wieku prenatalnym. Zaburzenie ma charakter genetyczny, łączący się z posiadaniem konkretnego genu w chromosomach. Co ważne jego wykrycie nie musi oznaczać wystąpienia autyzmu. Autyzm jest obecnie badany jako zaburzenie wieloczynnikowe, będące wynikiem interakcji pomiędzy genami i środowiskiem. Czynniki środowiskowe, określane ogólnie jako cała gama poza genetycznych wpływów. Uznaje się, że muszą mieć miejsce konkretne warunki i bodźce, które spowodują mutację genu i pojawienie się autyzmu. Zalicza się do nich:

 

 

  • wiek rodziców w trakcie poczęcia (im większy, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia);
  • uszkodzenia układu nerwowego, np. okołoporodowe, na skutek niedotleniania;
  • problemy natury metabolicznej, zaburzenia trawienia;
  • poważne infekcje, np. wrodzoną toksoplazmozę.

Autyzm - objawy

 

Symptomy świadczące o pojawieniu się autyzmu powinny ujawnić się przed 2-3. rokiem życia. Czasami wydłuża się ten okres na wczesne dzieciństwo. Rozpoznanie autyzmu u dziecka nie jest łatwe, gdyż stopień nasilenia objawów, a także obraz chorobowy bywają bardzo różnorodne. Szczególną uwagę należy zwrócić na obserwację i analizę zachowań dziecka, komunikację ze środowiskiem i ogólny rozwój. Postawienie ostatecznej diagnozy opiera się na opinii kilku specjalistów, m.in. psychologa, pedagoga, logopedy i lekarza psychiatry. Wśród cech autystycznych, można wymienić:

 

  • przyjęcie dziwnych wzorców mowy, takich jak ton przypominający robota;
  • unikanie kontaktu wzrokowego z innymi osobami
  • brak gaworzenia jako niemowlę;
  • brak reakcji na imię;
  • opóźniony rozwój umiejętności mowy;
  • kłopoty z podtrzymaniem konwersacji;
  • często powtarzane zwroty;
  • pozorne kłopoty w wyrażaniu własnych uczuć.

 

Poza zaburzeniami komunikacji osoba z autyzmem może również wykazywać zachowania powtarzalne lub nietypowe np.:

 

 

  • przesadzone zainteresowanie się danym tematem i oddanie się temu do reszty, np. samochodami, rozkładami jazdy komunikacji miejskiej;
  • zajmowanie się konkretnymi przedmiotami, zabawkami lub elementami wyposażenia gospodarstwa domowego;
  • angażowanie się w powtarzające się ruchy, takie jak kołysanie;
  • ciągłe porządkowanie rzeczy, układanie rzeczy w sposób przesadny.

 

Nie wszyscy pacjenci z autyzmem musi mieć pełny zestaw powyższych objawów i u każdej osoby z taką diagnozą rozwój przebiega inaczej. Dlatego rozpoznanie zaburzenia u dziecka jest wielowymiarowe. Wymaga zwiększonej analizy w kierunku oceny głębokości nasilenia objawów  i różnicowania autyzmu od m.in.: upośledzenia intelektualnego, problemów neurologicznych, padaczki, schizofrenii dziecięcej, zespołu Retta czy wzrastania w czynnikach niekorzystnych dla rozwoju dziecka.

 

 

 

 

Autyzm - leczenie

W czasie leczenia najważniejsze jest szybkie rozpoznanie i wdrożenie terapii we współpracy ze specjalistami: neurologiem, psychiatrą, psychologiem i logopedą. Możliwe jest wtedy wspieranie osób ze spektrum autyzmu i przygotowywanie ich do funkcjonowania w społeczeństwie, w przyszłości. Nie ma jednak odpowiedniego sposobu, aby mózg osoby chorej na autyzm nagle zaczął pracować w taki sposób, jak u większości ludzi. Coraz częstsze jest edukowanie społeczeństwa w zakresie tolerancji dla odmienności i wyjątkowości osób inaczej funkcjonujących, w tym z autyzmem.

 

Sprawdź także: Przyczyny, objawy i leczenie zespołu Aspergera u dzieci

Podobne artykuły

Skomentuj

Bądź pierwszym, który skomentuje ten wpis!